{"id":3602,"date":"2025-08-12T09:26:15","date_gmt":"2025-08-12T09:26:15","guid":{"rendered":"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/?p=3602"},"modified":"2025-08-12T16:17:39","modified_gmt":"2025-08-12T16:17:39","slug":"somatotipus","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/somatotipus\/","title":{"rendered":"Somatotipus"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/el-cos-huma\/\">El cos hum\u00e0<\/a><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/somatotipus\/#introduccio\">Introducci\u00f3<\/a>\u00a0 \u00a0 <a href=\"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/somatotipus\/#sheldon\">Kretschmer i William Sheldon<\/a>\u00a0 \u00a0 \u00a0<a href=\"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/somatotipus\/#shatz\">Atletes, Howard Shatz<\/a>\u00a0 \u00a0 <a href=\"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/somatotipus\/#heathcarter\">Heath-Carter<\/a>\u00a0 \u00a0 \u00a0<a href=\"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/somatotipus\/#discussio\">Discussi\u00f3<\/a><\/p>\n<hr \/>\n<h2 id=\"introduccio\">Introducci\u00f3<\/h2>\n<p>[tenim un vocabulari per descriure el cos hum\u00e0:<br \/>\n\u00e0gil, alt, baix, bell (bonic, maco), ben plantat, buf\u00f3, camacurt-camallarg, cansat, cepat, colrat, corpulent, d\u00e8bil-feble, delicat, desenvolupat, desnerit, despentinat, escanyolit, escardalenc, esprimatxat, estirat, feixuc, ferm, flac, flonjo, fluix, for\u00e7ut, fornit, fort, fr\u00e0gil, garrell, gran, gras, gros, lleig, magre,\u00a0 malalt\u00eds, menut, moreno, ob\u00e8s, p\u00e0l\u00b7lid, pelut, petit. xic, potent, prim, quiet. rabassut, revingut, robist, rodanx\u00f3, ros, sa, sanguini, sec, vigor\u00f3s, xato-cam\u00fas xc\u00a0 (<a style=\"cursor: pointer !important; user-select: none !important;\" href=\"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/tirallonga-dels-monosil%c2%b7labs-joan-oliver\/\">tirallonga monos\u00edl\u00b7labs<\/a>)<\/p>\n<p>Les descripcions poden tenir connotacions est\u00e8tiques, sobre si s&#8217;ajusten o no a l&#8217;<a href=\"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/el-cos-vestits\/#idealbellesa\">ideal de bellesa<\/a> al llarg de la hist\u00f2ria\u00a0 (<a href=\"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/la-necessitat-de-ser-atractiu\/\">la necessitat de ser atractius<\/a>,\u00a0<a href=\"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/la-representacio-de-la-figura-humana\/\">la representaci\u00f3 del cos hum\u00e0 a l\u2019art<\/a> )<\/p>\n<hr \/>\n<h2 id=\"sheldon\">Somatotipus,\u00a0Kretschmer i William Sheldon<\/h2>\n<p>Amb l&#8217;antecedent de la teoria dels\u00a0 <strong><a href=\"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/historia-de-la-medecina\/#4humors\">Quatre humors<\/a> <\/strong>d&#8217;Hip\u00f2crates i Gal\u00e8 i els estudis de <a href=\"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/4-inventari-tot\/41-la-vida-humana\/412-proporcions-cos\/\">proporcions<\/a> de D\u00fcrer (Dresden buch 1528) i Leonardo da Vinci,\u00a0Ernst Kretschmer (1920) va identificar tres tipus corporals, p\u00edcnic, atl\u00e8tic i ast\u00e8nic i els va associar amb diferents tipus de trastorns mentals.<\/p>\n<p>William Sheldon (1940s) a &#8220;The Varieties of Human Physique&#8221; i The Atlas of Man (1954) proposa tres tipus despr\u00e9s de mesurar milers de cossos (majorit\u00e0riament joves blancs universitaris)\u00a0 Associant-ho amb els fulls <a href=\"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/fisiologia-humana\/#embrio\">embrionaris<\/a>, l&#8217;endoderm (sistema digestiu \u2192 arrodonit), mesoderma (sang \u2192 atl\u00e8tic), ectoderm (sistema nervi\u00f3s \u2192 alt i prim). Cada individu rep una puntuaci\u00f3 de 1 a 7 (per exemple 7-1-1 vol dir m\u00e0xima endomorf i m\u00ednim dels altres).<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/nationalvanguard.org\/wp-content\/uploads\/2015\/03\/e04d7-somatotypes.jpg\" \/><\/p>\n<p>Els dos ho associen amb trets de la <a href=\"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/personalitat\/#somatotipus\">personalitat<\/a>.<\/p>\n<p>Sheldon assigna una puntuaci\u00f3 de 1 a 7 per a cada tipus. \u00c9s a dir, que els individus no s\u00f3n classificats en tres tipus sin\u00f3 que tenen una puntuaci\u00f3 dins de cada dimensi\u00f3. (Per exemple, 1-7-1 voldria dir totalment mesomorf, 5-1-5 possiblement una estructura \u00f2ssia prima per\u00f2 sense m\u00fascul).<\/p>\n<p>La teoria de Sheldon tenia connotacions eug\u00e8niques i sembla que va manipular les dades.<\/p>\n<hr \/>\n<h2 id=\"shatz\">Els atletes, Howard Schatz<\/h2>\n<p><a href=\"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/fonsimatges\/howardshatzhomes.png\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignnone\" src=\"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/fonsimatges\/fotos\/homes.jpg\" alt=\"\" width=\"1024\" height=\"683\" \/><\/a><br \/>\n<a href=\"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/fonsimatges\/fotos\/howardshatzdones.png\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignnone\" src=\"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/fonsimatges\/fotos\/dones.jpg\" alt=\"\" width=\"930\" height=\"176\" \/><\/a><\/p>\n<p>El reportatge de Howard Schatz &#8220;Athlete&#8221; de 2002 mostra els cossos d&#8217;atletes d&#8217;elit de m\u00e9s de 100 esports mostrant una gran diversitat de formes.<\/p>\n<p>[Per a cada estructura \u00f2ssia podem tenir m\u00e9s o menys flexibilitat, m\u00e9s o menys musculatura]<\/p>\n<hr \/>\n<h2 id=\"heathcarter\">Sistema Heath Carter<\/h2>\n<p>El 1967 Heath i Carter introdueixen un sistema m\u00e9s objectiu que el de Sheldon que puntua, tamb\u00e9 de 1 a 7, tres dimensions que no s\u00f3n excloents (<a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Somatotype_and_constitutional_psychology#Heath%E2%80%93Carter_formula\">formula<\/a>):<\/p>\n<ul>\n<li>Endomorfia \u2192 quantitat relativa de greix corporal (avaluat per plecs cutanis\u00a0 als bra\u00e7os i la panxa).<\/li>\n<li>Mesomorfia \u2192 desenvolupament muscular i estructura \u00f2ssia. (mesurat per mides de h\u00famer, f\u00e8mur, avantbra\u00e7 i cuixa respecte l&#8217;al\u00e7ada)<\/li>\n<li>Ectomorfia \u2192 relaci\u00f3 al\u00e7ada-pes (estilitzaci\u00f3 corporal). A partir del l&#8217;\u00edndex PI (al\u00e7ada en cm\/(pes en kg)<sup>1\/3<\/sup>)<\/li>\n<\/ul>\n<p>Aix\u00ed per exemple, tenim:<\/p>\n<p>Saltador d&#8217;al\u00e7ada. 1.5 \u2013 2.5 \u2013 5.5. Prim, alt, poc pes.<br \/>\nAixecador de peses. 4.5 \u2013 6.5 \u2013 1.0. Molt muscular, compactat.<br \/>\nVelocista (100m). 2.0 \u2013 6.0 \u2013 1.5. Muscular, potent, poc greix.<br \/>\nNedador (100-400m). 3.0 \u2013 4.0 \u2013 3.0. Proporcional, muscul\u00f3s, flexible.<br \/>\nMaratoni\u00e0. 1.5 \u2013 2.0 \u2013 5.0. Molt prim, resistent.<br \/>\nLluitador. 3.5 \u2013 6.0 \u2013 2.0. Fort, dens, for\u00e7a\u00a0 i agilitat.<br \/>\nGimnasta art\u00edstica. 3.0 \u2013 5.5 \u2013 1.5. Petit, fort, compacte.<\/p>\n<hr \/>\n<h2>Discussi\u00f3<\/h2>\n<p>Quines classificacions s\u00f3n merament descriptives? quines intenten establir criteris de salut i benestar? quines responen a percepcions est\u00e8tiques segons la moda del moment?<\/p>\n<p>[connotacions morals, f\u00f2bia a l&#8217;obesitat com si fos una manca de control a l&#8217;hora de menjar. La publicitat promou tipus que no es corresponen amb la salut]<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>El cos hum\u00e0 Introducci\u00f3\u00a0 \u00a0 Kretschmer i William Sheldon\u00a0 \u00a0 \u00a0Atletes, Howard Shatz\u00a0 \u00a0 Heath-Carter\u00a0 \u00a0 \u00a0Discussi\u00f3 Introducci\u00f3 [tenim un vocabulari per descriure el cos hum\u00e0: \u00e0gil, alt, baix, bell (bonic, maco), ben plantat, buf\u00f3, camacurt-camallarg, cansat, cepat, colrat, corpulent, d\u00e8bil-feble, delicat, desenvolupat, desnerit, despentinat, escanyolit, escardalenc, esprimatxat, estirat, feixuc, ferm, flac, flonjo, fluix, for\u00e7ut, &hellip; <\/p>\n<p class=\"link-more\"><a href=\"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/somatotipus\/\" class=\"more-link\">Continue reading<span class=\"screen-reader-text\"> &#8220;Somatotipus&#8221;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[182],"tags":[],"anotacio":[],"civilitzacio":[],"spec":[],"aspecies":[],"Tema poesia":[],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3602"}],"collection":[{"href":"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3602"}],"version-history":[{"count":0,"href":"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3602\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3602"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3602"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3602"},{"taxonomy":"anotacio","embeddable":true,"href":"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/wp-json\/wp\/v2\/anotacio?post=3602"},{"taxonomy":"civilitzacio","embeddable":true,"href":"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/wp-json\/wp\/v2\/civilitzacio?post=3602"},{"taxonomy":"spec","embeddable":true,"href":"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/wp-json\/wp\/v2\/spec?post=3602"},{"taxonomy":"aspecies","embeddable":true,"href":"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/wp-json\/wp\/v2\/aspecies?post=3602"},{"taxonomy":"Tema poesia","embeddable":true,"href":"http:\/\/meumon.synology.me\/museu\/wp-json\/wp\/v2\/Tema poesia?post=3602"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}